FIBROmyNET

De site over fibromyalgie

Fibromyalgie - nieuws

Virus kan oorzaak ME/CVS zijn

Oktober 2009

Fibromyalgie en het chronisch vermoeidheidssyndroom (ME/CVS) zijn nauw aan elkaar verbonden en worden door veel artsen als “overlappende syndromen” beschouwd. Een patiënt met ME/CVS heeft net als de fibromyalgiepatiënt te kampen met abnormale vermoeidheid en een verhoogde pijngevoeligheid.

Uit Amerikaans onderzoek blijkt dat tweederde van de ME/CVS patiënten het virus XMRV in het bloed heef t (Science, 8 oktober 2009). Onderzoekers van de Universiteit van Nevada keken naar het bloed van 101 mensen die lijden aan chronische vermoeidheid en naar dat van meer dan tweehonderd gezonde proefpersonen. Van hen was respectievelijk tweederde en vier procent besmet met XMRV.

De wetenschappers zagen dat het virus bij de eerste groep actief eiwitten aanmaakt en zich deelt en verspreidt. Het lichaam schakelt hierop een afweermechanisme in. Daarbij treden heftige reacties op. Bij gezonde mensen produceert het geen eiwitten en is er daarom ook geen reactie van het lichaam.

De onderzoekers weten (nog) niet of XMRV de oorzaak is van ME/CVS of dat het profiteert van het verzwakte afweersysteem. Het laat wel duidelijk een lichamelijke afwijking zien bij mensen met het vermoeidheidssyndroom. De patiënten krijgen soms het verwijt dat het psychisch is, dat het zogezegd tussen de oren zit. Volgens de ME/CVS-Stichting Nederland wijst ander onderzoek ook uit dat ontregelde mechanismen in het centrale zenuwstelsel een grote rol spelen bij het ontstaan van geestelijke en lichamelijke uitputting bij ME/CVS.

Naar schatting één procent van de wereldbevolking lijdt aan het chronisch vermoeidheidssyndroom. In Nederland zijn er ongeveer 35.000 die de ziekte onder de leden hebben. ME/CVS is geen nieuwe ziekte. In 1750 schrijft Sir Richard Manningham al over een ziekte, met de symptomen van het chronische vermoeidheidssyndroom.

Of men met bovenstaande bevindingen ook een link naar de aandoening fibromyalgie kan leggen, is onduidelijk. Wel staat vast dat beide syndromen berusten op een sterk vergelijkbare neurobiologische basis.

Internist en CVS-onderzoeker Jos van der Meer van het UMC St Radboud noemt het onderzoek overigens verrassend. Hij heeft de publicatie direct doorgestuurd naar zijn afdeling virologie. Mogelijk willen ze in Nijmegen het onderzoek herhalen om te kijken of ze dezelfde resultaten kunnen behalen. De Nijmegenaar heeft jaren gezocht naar een virologische verklaring voor de ziekte, maar dat op een laag pitje gezet, omdat er niets uitrolde.

Van der Meer is ook verbaasd: "Van een blad als Science, dat het onderzoek publiceerde, mag je verwachten dat ze ook een tweede onderzoek publiceren dat de resultaten bevestigt. We hebben in het verleden namelijk nogal wat zogenaamde CVS-boosdoeners voorbij zien komen: van een enterovirus tot de bacterie Mycoplasma fermentans. Al die verdenkingen hebben andere onderzoekers - onder meer wij in Nijmegen - steeds onderuit gehaald. Ik ben bang dat dat nu weer zou kunnen gebeuren."

Want hoewel het onderzoek keurig is uitgevoerd, is het onderzoek waarschijnlijk niet waterdicht. Zo is het bijvoorbeeld opvallend dat het DNA van de XMRV-virussen voor 99 procent op elkaar lijkt. Omdat je meer genetische variatie mag verwachten, zou het dus goed kunnen dat alle bloedmonsters per ongeluk met één en hetzelfde XMRV-virusje besmet zijn.

Waarom publiceert Science zo'n artikel dan toch? "Omdat het onderwerp hot is", aldus Van der Meer. "We weten nog zo weinig over CVS. Een verklaring voor de ziekte vinden, dat wil iedereen wel op zijn naam hebben."

Voor een ‘Eureka’ lijkt het dus nog wat vroeg. Het is nog niet duidelijke of XMRV daadwerkelijk de veroorzaker van CVS is. Bovendien is het eerst afwachten of het betreffende onderzoek met succes herhaald kan worden, want wetenschap gaat niet over één nacht ijs.